{"id":636,"date":"2020-07-21T14:58:14","date_gmt":"2020-07-21T13:58:14","guid":{"rendered":"https:\/\/fundacja.kerstens.org\/index.php\/?page_id=636"},"modified":"2020-07-21T15:16:33","modified_gmt":"2020-07-21T14:16:33","slug":"uczniowie-pani-krystyny","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/fundacja.kerstens.org\/index.php\/uczniowie-pani-krystyny\/","title":{"rendered":"Uczniowie Pani Krystyny"},"content":{"rendered":"

Pawe\u0142 Kowal<\/h2>\n

Pawe\u0142 Kowal<\/a> jest politykiem, doktorem politologii, historykiem i publicyst\u0105. Pose\u0142 na Sejm V i VI kadencji, by\u0142y wiceminister spraw zagranicznych, pose\u0142 do Parlamentu Europejskiego, prezes partii Polska Jest Najwa\u017cniejsza.<\/small><\/p><\/blockquote>\n

Marzy\u0142 o tym, by pozna\u0107 Krystyn\u0119 Kersten. Jako student Collegium Invisibile m\u00f3g\u0142 sobie wybra\u0107 prywatny kurs u tego profesora, kt\u00f3rego chcia\u0142. Wybra\u0142 w\u0142a\u015bnie Kersten. (…) Marzenie si\u0119 spe\u0142ni\u0142o. Uzyska\u0142 prywatny kurs u profesor Kersten.<\/p>\n

Igor Janke, Kowal\u00a0swojego\u00a0losu<\/em><\/a>, (wywiad z P. Kowalem), Rzeczpospolita<\/em>, 19.02.2011, s. 3.<\/small><\/p>\n

\n

Uwaga G. Kerstena: Pocz\u0105tkowo umie\u015bcili\u015bmy na tej stronie jeszcze jeden paragraf, w kt\u00f3rym Pawe\u0142 Kowal m\u00f3wi o Krystynie Kersten. Niestety “Rzeczpospolita” nie wyrazi\u0142a na to zgody. Powiedziano nam: \u201eWyj\u0105tkowo zezwalamy na zamieszczenie fragmentu poni\u017cszego artyku\u0142u pod warunkiem, \u017ce nie b\u0119dzie d\u0142u\u017cszy ni\u017c 5 zda\u0144.\u201d M\u00f3wi si\u0119 trudno …<\/small><\/p><\/blockquote>\n

… Gdy starali\u015bmy si\u0119 o\u00a0akces do UE i\u00a0NATO, to trudno, \u017ceby\u015bmy nie liczyli si\u0119 z\u00a0opini\u0105 przyw\u00f3dc\u00f3w i\u00a0medi\u00f3w tych pa\u0144stw.\u00a0<\/strong><\/p>\n

Mo\u017ce mia\u0142o to uzasadnienie. Nie krytykuj\u0119 przyw\u00f3dc\u00f3w III RP a\u00a0priori. Jestem uczniem Krystyny Kersten, kt\u00f3ra by\u0142a cz\u0119\u015bci\u0105 tamtej elity, i\u00a0wiele bym za pami\u0119\u0107 o\u00a0profesorce odda\u0142. W\u015br\u00f3d tzw. elit III RP byli tacy, kt\u00f3rzy dawali kredyt zaufania m\u0142odej, odradzaj\u0105cej si\u0119 prawicy. Cho\u0107by w\u00a0takim przekonaniu, \u017ce\u00a0by\u0142o jak\u0105\u015b niesprawiedliwo\u015bci\u0105 historyczn\u0105, i\u017c prawica po wojnie zosta\u0142a tak zniszczona. Mo\u017ce Krystyna Kersten s\u0105dzi\u0142a, \u017ce b\u0119d\u0119 m\u0142odym endekiem, gdy dawa\u0142a mi ksi\u0105\u017cki Dmowskiego i\u00a0zmusza\u0142a do ich czytania? Endeka ze mnie nie zrobi\u0142a, ale nauczy\u0142a krytycznego my\u015blenia. Pami\u0119tam, jak m\u00f3wi\u0142a: wy jeste\u015bcie troch\u0119 tacy jak my w\u00a0latach 50. Mo\u017ce to by\u0142a ironia, a\u00a0mo\u017ce komplement, bo widzia\u0142a \u017cywotno\u015b\u0107 grup m\u0142odej prawicy.<\/p>\n

Andrzej Brzeziecki, Pami\u0119tnik z okresu dojrzewania<\/em><\/a>, (wywiad z P. Kowalem), Tygodnik Powszechny, 23.11.2010, nr. 48.<\/small><\/p><\/blockquote>\n

Piotr Os\u0119ka<\/h2>\n

Piotr Os\u0119ka<\/a> jest adiunktem w Instytucie Studi\u00f3w Politycznych PAN, zajmuje si\u0119 najnowsz\u0105 histori\u0105 Polski, jest publicyst\u0105 \u201ePolityki\u201d i \u201eGazety Wyborczej\u201d. Autor m.in. Rytua\u0142y stalinizmu: oficjalne \u015bwi\u0119ta i uroczysto\u015bci rocznicowe w Polsce 1944\u20131956<\/em>, Marzec \u201968<\/em><\/small><\/p><\/blockquote>\n

Z pierwszej wizyty w mieszkaniu na warszawskim Kole zapami\u0119ta\u0142em przede wszystkim rega\u0142y z ksi\u0105\u017ckami, kt\u00f3rymi zastawione by\u0142y wszystkie po\u0142acie \u015bcian. Kiedy Pani Profesor szykowa\u0142a w kuchni kaw\u0119 (a by\u0142 to prawdziwy rytua\u0142), zd\u0105\u017cy\u0142em obejrze\u0107 tylko u\u0142amek ksi\u0119gozbioru: przede wszystkim bogat\u0105 kolekcj\u0119 prac sowietologicznych \u2014 wi\u0119kszo\u015b\u0107 tytu\u0142\u00f3w zobaczy\u0142em po raz pierwszy w \u017cyciu. P\u00f3\u017aniej, ju\u017c przy kawie, zacz\u0119li\u015bmy rozmow\u0119 w\u0142a\u015bnie od sowietologii i pytania o jej przydatno\u015b\u0107 w badaniu PRL. To chyba wtedy Pani Profesor poradzi\u0142a mi, \u017cebym przeczyta\u0142 The Soviet Political Mind<\/em> Roberta Tuckera, znakomit\u0105 analiz\u0119 stalinizmu i proces\u00f3w destalinizacji, ksi\u0105\u017ck\u0119, kt\u00f3r\u0105 sam mia\u0142em p\u00f3\u017aniej poleca\u0107 studentom.<\/p>\n

Spotkanie to mia\u0142o miejsce wczesn\u0105 wiosn\u0105 1995 r. Do Krystyny Kersten trafi\u0142em dzi\u0119ki rekomendacji wyje\u017cd\u017caj\u0105cego za granic\u0119 Jerzego Eislera, z pro\u015bb\u0105 o przej\u0119cie opieki nad moj\u0105 prac\u0105 magistersk\u0105. Chcia\u0142em pisa\u0107 o propagandzie Marca 1968, przy czym koncepcj\u0119 przysz\u0142ej ksi\u0105\u017cki mia\u0142em jeszcze wtedy tyle\u017c ambitn\u0105, ile mglist\u0105.<\/p>\n

Profesor zgodzi\u0142a si\u0119 zosta\u0107 promotork\u0105, wys\u0142ucha\u0142a moich pomys\u0142\u00f3w, udzieli\u0142a kilku wskaz\u00f3wek i zaznaczy\u0142a, \u017ce na w\u0142a\u015bciw\u0105 rozmow\u0119 przyjdzie czas, dopiero kiedy dostarcz\u0119 fragment gotowego tekstu. By\u0142a to pierwsza i \u2013 jak wkr\u00f3tce si\u0119 przekona\u0142em \u2014 nieoceniona lekcja: \u0142atwo jest snu\u0107 plany badawcze, ale ich weryfikacj\u0119 stanowi proces pisania, kiedy pomys\u0142y trzeba zamieni\u0107 w sp\u00f3jn\u0105 narracj\u0119, podpart\u0105 wynikami bibliotecznych i archiwalnych poszukiwa\u0144.<\/p>\n

Pierwszy rozdzia\u0142 dostarczy\u0142em kilka lub kilkana\u015bcie miesi\u0119cy p\u00f3\u017aniej. By\u0142 to rodzaj historiozoficznego wst\u0119pu, z kt\u00f3rego by\u0142em \u2013 pami\u0119tam \u2013 bardzo dumny. Przeprowadzi\u0142em brawurow\u0105 analiz\u0119 konfliktu pu\u0142awian z natoli\u0144czykami, zwie\u0144czon\u0105 \u015bmia\u0142ymi i kategorycznymi wnioskami. Profesor wyje\u017cd\u017ca\u0142a akurat za granic\u0119 i recenzj\u0119 tekstu otrzyma\u0142em e-mailem. \u017ba\u0142uj\u0119, \u017ce list przepad\u0142 mi gdzie\u015b w papierach, ale znakomicie pami\u0119tam go do dzi\u015b. Nikt inny nie sprawi\u0142 mi \u201ezimnego prysznicu\u201d w tak serdecznej i taktownej formie. Profesor poradzi\u0142a, \u017cebym wystrzega\u0142 si\u0119 \u0142atwych generalizacji i bardziej skupi\u0142 si\u0119 na uwa\u017cnym i krytycznym czytaniu \u017ar\u00f3de\u0142. Jednocze\u015bnie swoj\u0105 krytyk\u0119 obudowa\u0142a s\u0142owami otuchy i zach\u0119t\u0105 do dalszej pracy. I jedno, i drugie wzi\u0105\u0142em sobie do serca. Bodaj w maju 1997 r. sko\u0144czy\u0142em pisanie i zanios\u0142em Profesor wydruk mojej pracy magisterskiej, a potem z ogromn\u0105 trem\u0105 czeka\u0142em na ocen\u0119. Pozytywne przyj\u0119cie tekstu by\u0142o dla mnie \u017ar\u00f3d\u0142em niezapomnianej satysfakcji.<\/p>\n

Uczestnicz\u0105c w latach dziewi\u0119\u0107dziesi\u0105tych w seminarium prof. Kersten w Szkole Nauk Spo\u0142ecznych, wielokrotnie mia\u0142em okazj\u0119 s\u0142ucha\u0107 jej rad i uwag. Profesor uczy\u0142a nas pisa\u0107 o przesz\u0142o\u015bci w spos\u00f3b rzeczowy i pow\u015bci\u0105gliwy, wolny od uproszcze\u0144. Podczas dyskusji o pocz\u0105tkach w\u0142adzy komunistycznej w Polsce zwraca\u0142a uwag\u0119 na r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 postaw spo\u0142ecznych wobec nowego ustroju, przestrzega\u0142a przed pokus\u0105 jednowymiarowej narracji o \u201ezniewolonym narodzie\u201d, chocia\u017c jednocze\u015bnie imponowa\u0142a wiedz\u0105 o kulisach instalowania komunistycznej dyktatury.<\/p>\n

Tematem cz\u0119sto poruszanym na seminarium by\u0142y stosunki polsko-\u017cydowskie. Prof. Kersten zaleca\u0142a oddzielanie stereotyp\u00f3w historiograficznych od obserwacji naukowych. Odrzucaj\u0105c wszelkie tabu w rozmowach o polskich antysemityzmie, pokazywa\u0142a, \u017ce przy odtwarzaniu narodowej historii nie wolno unika\u0107 prawd bolesnych i niewygodnych. Ale te\u017c nie godzi\u0142a si\u0119 z u\u017cywaniem poj\u0119cia antysemityzmu jako uniwersalnego klucza do obja\u015bniania polskiej historii najnowszej. Podkre\u015bla\u0142a, \u017ce naukowiec musi dba\u0107 o zachowanie bezstronno\u015bci i nie mo\u017ce bohaterom swojej narracji ani stawia\u0107 pomnik\u00f3w, ani okazywa\u0107 pogardy. Wyczula\u0142a na to, jak cienka jest granica mi\u0119dzy prac\u0105 badacza a publicystyk\u0105 polityczn\u0105. Przestrzega\u0142a przed naginaniem interpretacji historycznych, tak aby pasowa\u0142y do ideowych w wybor\u00f3w i pogl\u0105d\u00f3w pisz\u0105cego.<\/p>\n

Chocia\u017c Profesor podkre\u015bla\u0142a, \u017ce cnot\u0105 historyka jest umiej\u0119tno\u015b\u0107 dostrze\u017cenia w\u0142asnej niewiedzy, jednocze\u015bnie imponowa\u0142a erudycj\u0105. Co rzadkie \u2014 \u0142\u0105czy\u0142a dog\u0142\u0119bn\u0105 wiedz\u0119 faktograficzno-archiwaln\u0105 ze znajomo\u015bci\u0105 historii Europy i oczytaniem w naukach spo\u0142ecznych. Pami\u0119tam r\u00f3wnie\u017c, \u017ce pokazywa\u0142a, jak obja\u015bnia\u0107 histori\u0119 przez odwo\u0142ania do literatury pi\u0119knej: powtarza\u0142a, \u017ce bez przeczytania Niezno\u015bnej lekko\u015bci bytu<\/em> Kundery trudno zrozumie\u0107 hipnotyzuj\u0105c\u0105 moc stalinizmu.<\/p>\n

Ma\u0142o kto wie, \u017ce Profesor by\u0142a entuzjastk\u0105 i pionierem wykorzystania komputera w naukach historycznych. Przekonywa\u0142a mnie do robienia notatek w formie plik\u00f3w tekstowych; w czasach kiedy na uniwersytetach panowa\u0142 jeszcze kult zapisanych maczkiem fiszek, namawia\u0142a, \u017cebym wyniki kwerendy wprowadza\u0142 do cyfrowej bazy danych. Internet wydawa\u0142 si\u0119 dopiero technologiczn\u0105 ciekawostk\u0105, ale Profesor ju\u017c demonstrowa\u0142a mi pod\u0142\u0105czony do swojego komputera zewn\u0119trzny modem telefoniczny i zapewnia\u0142a, \u017ce za kilka lat sie\u0107 stanie si\u0119 podstawowym narz\u0119dziem w pracy badawczej.<\/p>\n

My\u015bl\u0105c o raptownym ko\u0144cu tej kariery, o ksi\u0105\u017ckach i artyku\u0142ach, kt\u00f3rych Pani Profesor nie zd\u0105\u017cy\u0142a ju\u017c napisa\u0107, trudno znale\u017a\u0107 s\u0142owa, kt\u00f3re nie brzmia\u0142yby banalnie. To po prostu niepowetowana strata.<\/p>\n

Spisane w marcu 2012 r.<\/p>\n

Agata Wojtko<\/h2>\n

Kiedy\u015b w Szkole Nauk Spo\u0142ecznych sta\u0142am na korytarzu, czekaj\u0105c na kolejne zaj\u0119cia i rozmawiaj\u0105c z kole\u017cank\u0105. Z sekretariatu wysz\u0142a grupa profesor\u00f3w naszej szko\u0142y, chyba po jakim\u015b spotkaniu. Kole\u017canka popatrzy\u0142a na jedn\u0105 z os\u00f3b. \u2014 Kim jest ta kobieta? \u2014 spyta\u0142a. I rozpocz\u0119\u0142a opowie\u015b\u0107.<\/p>\n

Gdy zdawa\u0142am egzamin wst\u0119pny, by\u0142am w ci\u0105\u017cy z drugim dzieckiem, c\u00f3rk\u0105. Z brzuchem przysz\u0142am na rozmow\u0119 kwalifikacyjn\u0105. Profesorowie zadawali mi r\u00f3\u017cne pytania, a na ko\u0144cu pani profesor X. wycedzi\u0142a, widocznie zniesmaczona moj\u0105 ci\u0105\u017c\u0105, \u017ce studia doktoranckie poch\u0142aniaj\u0105 wiele czasu, wymagaj\u0105 mn\u00f3stwo pracy, a ja najwyra\u017aniej mam teraz inne priorytety. Zrobi\u0142o mi si\u0119 przykro, ale co mog\u0142am powiedzie\u0107, tylko tyle, \u017ce przecie\u017c b\u0119d\u0119 si\u0119 stara\u0142a\u2026
\nWysz\u0142am na korytarz, a wtedy z sali wybieg\u0142a za mn\u0105 ta w\u0142a\u015bnie pani, kt\u00f3ra nas mija\u0142a. Powiedzia\u0142a, \u017cebym si\u0119 nie przejmowa\u0142a tymi s\u0142owami, \u017ce na pewno dam sobie rad\u0119, \u017ce ona w to wierzy, a nawet wie. \u017be sama przyst\u0119powa\u0142a do matury w zaawansowanej ci\u0105\u017cy, a prosz\u0119, nie tylko j\u0105 zda\u0142a, ale i sko\u0144czy\u0142a studia i zosta\u0142a profesorem\u2026 Od razu poczu\u0142am si\u0119 zupe\u0142nie inaczej i umocni\u0142am w swojej wierze, \u017ce dam rad\u0119 ze wszystkim.
\nBardzo mi jej s\u0142owa pomog\u0142y. I to by\u0142a w\u0142a\u015bnie ta pani. Kto to jest?<\/p>\n

Osob\u0105, o kt\u00f3r\u0105 pyta\u0142a mnie kole\u017canka, by\u0142a Pani Profesor. Zreszt\u0105, i tak rozpozna\u0142abym j\u0105 w tej opowie\u015bci, jej nieustann\u0105 \u017cyczliwo\u015b\u0107 i ch\u0119\u0107 pomocy.<\/p>\n

Kole\u017canka i jej m\u0105\u017c nie tylko wychowali dwoje dzieci, ale i byli jednymi z niewielu absolwent\u00f3w Szko\u0142y Nauk Spo\u0142ecznych, kt\u00f3rzy obronili prace doktorskie w terminie.<\/p>\n

Spisane w lutym 2014 r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Pawe\u0142 Kowal Pawe\u0142 Kowal jest politykiem, doktorem politologii, historykiem i publicyst\u0105. Pose\u0142 na Sejm V i VI kadencji, by\u0142y wiceminister…<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-636","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fundacja.kerstens.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/636","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fundacja.kerstens.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/fundacja.kerstens.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fundacja.kerstens.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fundacja.kerstens.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=636"}],"version-history":[{"count":10,"href":"https:\/\/fundacja.kerstens.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/636\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":647,"href":"https:\/\/fundacja.kerstens.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/636\/revisions\/647"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fundacja.kerstens.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=636"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}